Những vết nứt kéo dài trên mặt đất không chỉ là dấu hiệu của khô hạn, mà còn cảnh báo một vụ sản xuất đầy khó khăn phía trước. Là địa bàn miền núi với hơn 2.600 ha cây trồng hàng năm, sản xuất nông nghiệp của Quỳ Hợp lâu nay phụ thuộc chủ yếu vào nguồn nước tự nhiên từ khe suối, hồ đập.

Vụ Xuân 2026, Quỳ Hợp gieo trồng hơn 1.534 ha cây trồng, trong đó lúa, ngô, mía vẫn là chủ lực - nguồn thu nhập chính của nhiều hộ dân

Thế nhưng năm nay, nắng nóng xuất hiện sớm, kéo dài bất thường khiến nguồn nước suy giảm nhanh chóng.

Lãnh đạo cấp ủy, chính quyền xã Quỳ Hợp đi kiểm tra công tác phòng chống hạn tại các xóm, bản

Toàn xã Quỳ Hợp hiện có 21,6 ha Lúa thiếu nước tầm trọng

Vụ Xuân 2026, toàn xã gieo trồng hơn 1.534 ha cây trồng, trong đó lúa, ngô, mía vẫn là chủ lực - nguồn thu nhập chính của nhiều hộ dân. Tuy nhiên, đến giữa tháng 4, đã có hơn 95 ha lúa, ngô, lạc và mía rơi vào tình trạng thiếu nước. Con số thiệt hại chưa lớn, nhưng nguy cơ đang lan rộng.

Ngô 34 ha bị thiếu nước

Ông Lô Văn Đính, Trưởng xóm Diềm Bày cho biết: xóm có 31 ha lúa nước, cùng với 6 ha mía và khoảng 1 ha ngô. Tuy nhiên, do thời tiết khô hạn kéo dài và nguồn nước điều tiết không đảm bảo, nguy cơ thất thu khoảng 2 ha lúa là rất rõ ràng; diện tích mía cũng đang héo dần, có thể tiếp tục thiệt hại nếu nắng hạn kéo dài.

Ông Lô Văn Đính, Trưởng xóm Diềm Bày cho biết xóm có 31 ha lúa nước,. Tuy nhiên, do thời tiết khô hạn kéo dài và nguồn nước điều tiết không đảm bảo, nguy cơ thất thu khoảng 2 ha

Những vết nứt kéo dài trên mặt đất không chỉ là dấu hiệu của khô hạn, mà còn cảnh báo một vụ sản xuất đầy khó khăn phía trước

Cùng chung nỗi lo, anh Lô Thanh Vượng (xóm Bản Bành) chia sẻ: gia đình có 2 sào lúa đang thời kỳ trổ bông - giai đoạn quyết định năng suất. Thế nhưng, dù canh nước từ sáng sớm, lượng nước đưa vào ruộng vẫn rất ít, không đủ tưới. “Khả năng mất mùa là rất cao. Người nông dân chúng tôi trông vào cây lúa, cây ngô mà nước không có thì thực sự rất vất vả”, anh nói.

Anh Lô Thanh Vượng chia sẻ gia đình có 2 sào lúa đang thời kỳ trổ bông - giai đoạn quyết định năng suất. Thế nhưng, dù canh nước từ sáng sớm, lượng nước đưa vào ruộng vẫn rất ít, không đủ tưới

Không chỉ cây trồng bị ảnh hưởng, nguồn nước tại các khe suối, hồ đập - vốn là “mạch sống” của sản xuất và sinh hoạt - cũng đang cạn dần. Gần 40 ha ao nuôi nhỏ lẻ đứng trước nguy cơ thiếu nước nếu nắng nóng tiếp tục kéo dài. Nước sinh hoạt trước mắt vẫn đảm bảo, nhưng áp lực thiếu nước trong thời gian tới là điều khó tránh khỏi.

Lãnh đạo xã Quỳ Hợp ông Vi Hoàng Hà- phó chủ tịch xã trao đổi với phó giám đốc chi nhánh thủy lợi Quỳ Hợp về công tác điều tiết nước chống hạn

Ông Vi Hoàng Hà, Phó Chủ tịch UBND xã Quỳ Hợp cho biết: Ngay từ đầu vụ, địa phương đã chỉ đạo các xóm chủ động nạo vét, khơi thông kênh mương để dẫn nước phục vụ sản xuất. Tuy nhiên, do hạn hán diễn biến gay gắt, lượng nước đầu nguồn không đảm bảo, nhiều khu vực không đủ cao trình để dẫn nước vào đồng ruộng, dẫn đến tình trạng thiếu nước nghiêm trọng.

Trước thực trạng đó, chính quyền địa phương đã phối hợp với đơn vị thủy lợi triển khai các giải pháp điều tiết, dồn nước về vùng hạn. Bà Lê Thị Hằng, Phó Giám đốc Chi nhánh Thủy lợi Quỳ Hợp (Công ty TNHH MTV Thủy lợi Tây Bắc Nghệ An) cho biết: đơn vị đã tổ chức trực 24/24 giờ, ưu tiên cấp nước cho các vùng cuối nguồn, vùng hạn. Tuy nhiên, do nguồn nước suy giảm, việc dồn ép nước chưa thể đáp ứng đầy đủ nhu cầu, đặc biệt ở những khu vực xa.

“Chúng tôi mong người dân phối hợp chặt chẽ trong điều tiết, sử dụng nước tiết kiệm, hiệu quả để cùng vượt qua giai đoạn khó khăn này”, bà Hằng nhấn mạnh.

Giữa cái nắng hanh hao đầu mùa, người nông dân Quỳ Hợp vẫn kiên trì bám ruộng, “giữ nước” và giữ hy vọng cho vụ mùa. Từng mét kênh được nạo vét, từng dòng nước được chia sẻ, từng luống cây được cứu… bằng tất cả những gì còn có thể.

Tuy nhiên, để ứng phó với tình trạng hạn hán ngày càng cực đoan, bên cạnh sự chủ động của người dân, rất cần những giải pháp căn cơ, bền vững hơn về hạ tầng thủy lợi và quản lý nguồn nước trong thời gian tới.

Phan Giang